W kościele Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny na Nowym Mieście odkryto fragmenty ołtarza z trzeciej ćwierci XVI wieku, którego autorem jest prawdopodobnie znakomity renesansowy rzeźbiarz Jan Michałowicz z Urzędowa. Dzieło uznawane za utracone w Powstaniu Warszawskim znaleziono wśród kamiennych szczątków podczas porządkowania podziemi świątyni – poinformował Mazowiecki Konserwator Zabytków.
Na interesujące szczątki zwrócili uwagę pracownicy Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków. Badania podjęli dr Piotr Jamski i dr Marcin Zgliński z Instytutu Sztuki PAN. Naukowcy wstępnie datują odkrycie na lata 1565–1580 i przypisują je Michałowiczowi – najwybitniejszemu polskiemu rzeźbiarzowi drugiej połowy XVI wieku. Identyfikację ułatwiły unikatowe fotografie z 1895 i 1936 roku.
W czasie Powstania Warszawskiego większość wyposażenia i murów świątyni uległa destrukcji. Kamienne fragmenty umieszczono w 1945 roku w podziemiach, skąd wydobyto je dopiero teraz, podczas przygotowań do remontu. Mimo upływu czasu i zniszczeń spowodowanych eksplozjami oraz pożarem przetrwały w zadowalającym stanie, częściowo zachowując złocenia i resztki polichromii.
Prace prowadzone są pod nadzorem Mazowieckiego Konserwatora Zabytków Marcina Dawidowicza. Urząd współfinansuje badania i dokumentację zabytków ruchomych. Badacze z IS PAN przygotowują opracowanie naukowe; nie wyklucza się w przyszłości rekonstrukcji i wyeksponowania dzieła.
Jan Michałowicz z Urzędowa (ok. 1530-1583) jest autorem m.in. kaplicy z nagrobkiem bp. Zebrzydowskiego i nagrobka bp. Padniewskiego na Wawelu oraz nagrobka prymasa Uchańskiego w Łowiczu. Był pierwszym Polakiem, który w rzeźbie osiągnął biegłość dorównującą mistrzom włoskim.
Kościół Nawiedzenia NMP, ufundowany przez księżnę Annę Mazowiecką, powstał w latach 1409-1411. Po zburzeniu w czasie II wojny światowej został odbudowany w 1956 roku.
