Dyrektor Specola Vaticana o. Richard Anthony D’Souza SJ przedstawił najważniejsze cele Obserwatorium na bieżący rok. Wśród nich znalazły się dokończenie robotyzacji teleskopu VATT w Arizonie, modernizacja infrastruktury obliczeniowej w Castel Gandolfo oraz rozwój badań w astrobiologii, teorii grup i grawitacji kwantowej.
Trudno wskazać jedną priorytetową dziedzinę – każdy badacz prowadzi własne projekty, które łączą się w szerszą mozaikę – wyjaśnił o. D’Souza, kierujący placówką od kilku miesięcy. Obserwatorium zajmuje się dziś kosmologią, formowaniem galaktyk, meteorytami i dynamiką Układu Słonecznego.
Główne zadania na 2026 rok:
- Robotyzacja teleskopu VATT Vatican Advanced Technology Telescope na Mount Graham osiągnął już 95-procentowy stopień automatyzacji. Nowa kamera umożliwi pełną pracę zdalną, bez konieczności stałej obecności człowieka na miejscu. Planowane jest także wprowadzenie trybu „service”, pozwalającego realizować kilka projektów obserwacyjnych w ciągu jednej nocy.
- Modernizacja infrastruktury obliczeniowej W Castel Gandolfo zainstalowane zostaną nowoczesne procesory graficzne (GPU). Umożliwią one przyspieszenie obliczeń i szersze wykorzystanie sztucznej inteligencji do analizy dużych zbiorów danych astronomicznych.
- Laboratorium meteorytów Zakończy się skanowanie 3D około 1200 okazów. Powstały katalog zostanie udostępniony online, co ułatwi współpracę międzynarodową.
- Nowe kierunki badawcze Rozwiną się prace w astrobiologii i teorii grup. Szczególny nacisk położony zostanie na łączenie grawitacji z fizyką kwantową oraz na lepsze zrozumienie natury czarnych dziur.
Obserwatorium kontynuuje także inicjatywy dialogu między wiarą a nauką – w planach są konferencje i warsztaty ukazujące, że badania kosmosu mogą stać się przestrzenią spotkania rozumu i wiary.
Specola Vaticana pozostaje jedną z najstarszych instytucji naukowych Stolicy Apostolskiej. Łączy rzetelne badania astronomiczne z refleksją nad relacją między nauką a teologią, przypominając, że poznawanie wszechświata może prowadzić do głębszego rozumienia Stwórcy.
