W odpowiedzi skierowanej do Rzecznika Praw Obywatelskich Minister Edukacji Barbara Nowacka przyznała, że po wejściu w życie rozporządzenia z 17 stycznia 2025 r. ograniczającego liczbę godzin religii z dwóch do jednej tygodniowo, w roku szkolnym 2025/2026 pracę straciło 4515 nauczycieli religii.
Dane pochodzą z Systemu Informacji Oświatowej. Według Ministerstwa liczba nauczycieli religii spadła z 27 393 do 22 876, czyli o około 16,5 proc.
Stowarzyszenie Katechetów Świeckich (SKŚ) uważa, że przedstawione dane nie oddają pełnej skali skutków zmian.
„4515 zwolnionych nauczycieli to jedynie wierzchołek góry lodowej. Naszym zdaniem co najmniej drugie tyle osób zostało wypchniętych z zawodu poprzez tzw. ukryte bezrobocie, przechodzenie na urlopy dla poratowania zdrowia, wcześniejsze emerytury czy nauczycielskie świadczenia kompensacyjne” – podkreśla Tomasz Sypniewski ze SKŚ.
Stowarzyszenie zwraca uwagę, że Ministerstwo Edukacji twierdzi, iż zmiany „nie spowodowały masowych zwolnień”, ale SKŚ uznaje utratę ponad 4,5 tys. miejsc pracy w ciągu jednego roku szkolnego za zjawisko masowe.
SKŚ przypomina, że w lipcu 2025 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł niekonstytucyjność wspomnianego rozporządzenia MEN. W uzasadnieniu wyroku Trybunał wskazał, że Ministerstwo działało jednostronnie, bez odpowiedniego uzgodnienia z władzami Kościoła katolickiego i innych związków wyznaniowych. Naruszało to zasadę konsensualnego regulowania relacji państwa z Kościołami oraz zapisy ustawy o systemie oświaty i Konkordatu.
„Państwo nie może ignorować skutków aktu prawnego, który został uznany za niekonstytucyjny. Za każdą z tych liczb kryją się konkretni nauczyciele, ich rodziny oraz uczniowie, którzy zostali pozbawieni doświadczonych pedagogów” – zaznacza Tomasz Sypniewski.
Stowarzyszenie Katechetów Świeckich apeluje o podjęcie działań naprawczych oraz przywrócenie należnego miejsca edukacji aksjologicznej w polskiej szkole. Domaga się też rzeczywistego dialogu z nauczycielami religii, których sytuacja zawodowa w ostatnich miesiącach znacznie się pogorszyła.
